Đất Nước Thiên Hùng Ca đại sử thi sân khấu Việt Nam

“Đại sử thi sân khấu” là cách gọi xuất hiện trong nhiều bài viết của các cơ quan báo chí khi giới thiệu Đất Nước Thiên Hùng Ca.
Không chỉ bởi sân khấu lớn, số lượng nghệ sĩ đông hay công nghệ trình diễn hiện đại. Điều quan trọng hơn nằm ở quy mô của câu chuyện, cách xây dựng hình tượng và khả năng đưa lịch sử, văn hóa, con người Việt Nam vào một mạch kể sân khấu thống nhất.

“Đại sử thi sân khấu” nghĩa là gì?

Trong văn học và nghệ thuật, sử thi thường gắn với những câu chuyện có quy mô lớn, kể về nguồn gốc, cộng đồng, những biến cố quan trọng và những giá trị mà một dân tộc cùng chia sẻ. Khác với câu chuyện của một cá nhân, sử thi thường hướng đến một cộng đồng và một hành trình lớn hơn chính mỗi con người.

Đất Nước Thiên Hùng Ca cũng lựa chọn một quy mô kể chuyện như vậy. Nhân vật trung tâm của chương trình không chỉ là một vị vua, một vị tướng hay một nhân vật lịch sử cụ thể.
Đó là đất nước và con người Việt Nam.
Câu chuyện bắt đầu từ huyền sử Lạc Long Quân - Âu Cơ, đi qua thời đại Hùng Vương, những cuộc chiến giữ nước, thời kỳ Đại Việt, những năm tháng đấu tranh giành độc lập và cuối cùng trở về với hình ảnh Việt Nam trong thời đại mới. Vì vậy, hành trình của chương trình không phải câu chuyện của một đời người.

Đó là câu chuyện của nhiều thế hệ nối tiếp nhau trong hành trình dựng nước, giữ nước và xây dựng quê hương.

Một câu chuyện trải dài qua 4.000 năm

Đất Nước Thiên Hùng Ca lấy cảm hứng từ khoảng 4.000 năm lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam, nhưng chỉ diễn ra trong khoảng 75 phút. VOV mô tả chương trình là hành trình 4.000 năm được kể bằng sân khấu nhập vai và công nghệ trình diễn hiện đại.

Đây là một khoảng thời gian khổng lồ đối với một tác phẩm sân khấu. Bởi 4.000 năm ấy không chỉ có những trận chiến. Đó là những thế hệ sinh ra, lớn lên và dựng xây cuộc sống. Là những mùa lúa, những lễ hội, những cộng đồng làng xã. Cũng trong 4000 năm ấy những triều đại hình thành rồi thay đổi, cùng với những cuộc chiến bảo vệ tổ và sự hy sinh.

Đất Nước Thiên Hùng Ca không cố gắng kể tất cả những điều đó theo trình tự của một cuốn biên niên sử. Thay vào đó, chương trình chắt lọc những hình tượng và dấu mốc tiêu biểu, rồi kết nối chúng thành một dòng chảy cảm xúc.

Đó chính là cách một câu chuyện lịch sử rất dài được chuyển hóa thành ngôn ngữ sân khấu.

6 chương tạo thành một đường dây sử thi

Đất Nước Thiên Hùng Ca được xây dựng thành 6 chương:

• Long Tiên Kỳ Duyên : Khởi nguồn dân tộc.
• Hùng Vương Dựng Nước: Buổi đầu hình thành quốc gia và văn minh.
• Giang Sơn Vững Bền :Hành trình bảo vệ non sông.
• Vương Triều Hưng Thịnh : Không gian Đại Việt và những giá trị văn hóa, tinh thần.
• Sao Vàng Dẫn Lối : Những năm tháng đấu tranh vì độc lập.
• Quê Hương Hạnh Phúc : Việt Nam trong hòa bình và thời đại mới.

Đó không phải là toàn bộ lịch sử Việt Nam. Nhưng nó tạo nên một cấu trúc sử thi, trong đó mỗi chương giống như một lát cắt của hành trình dân tộc.

Một “sân khấu nhập vai” cho câu chuyện sử thi

Quy mô câu chuyện lớn đòi hỏi một không gian trình diễn tương xứng. Đất Nước Thiên Hùng Ca lựa chọn mô hình Immersive Theatre - sân khấu nhập vai.

Chương trình kết hợp sân khấu nhập vai với công nghệ trình diễn hiện đại để đưa khán giả vào hành trình 4.000 năm lịch sử. Không gian khán phòng được thiết kế theo hướng panorama, giúp khán giả được đặt vào trung tâm của các đại cảnh thay vì chỉ quan sát sân khấu từ một hướng cố định. Điều này đặc biệt phù hợp với một tác phẩm mang tính sử thi.

Bởi khi câu chuyện chuyển từ đồng ruộng sang chiến trường, từ Thăng Long đến Yên Tử, từ những năm tháng chiến tranh đến không gian Việt Nam hiện đại, toàn bộ không gian sân khấu có thể cùng thay đổi theo câu chuyện.

Công nghệ không đứng ngoài câu chuyện

Một “đại sử thi” trong thời đại hôm nay không nhất thiết phải được kể bằng những phương thức sân khấu truyền thống.

Đất Nước Thiên Hùng Ca sử dụng nhiều công nghệ trình diễn hiện đại, trong đó có sân khấu cơ khí, sân khấu nước, LED Panorama, hologram, mapping, laser và các hình thức trình diễn trên không. Show diễn ứng dụng đồng thời 12 công nghệ và giải pháp trình diễn, đã giúp khán giả cảm nhận được một trận thủy chiến, một cơn đại hồng thủy hay một không gian huyền sử, thì nó trở thành một phần của nghệ thuật kể chuyện.

Đó cũng là lý do VOV nhận định chương trình không tái hiện lịch sử theo lối tuần tự, mà chuyển hóa những biểu tượng văn hóa, ký ức dân tộc và tinh thần Việt Nam thành trải nghiệm sân khấu đương đại.

Điều còn lại sau một đại sử thi

Một tác phẩm sử thi lớn không chỉ cần khiến khán giả choáng ngợp.Nó cần khiến người xem nhớ về câu chuyện sau khi màn sân khấu khép lại.

Với Đất Nước Thiên Hùng Ca, đó có thể là hình ảnh bọc trăm trứng, những mùa lúa của thời Hùng Vương, trận Bạch Đằng, không gian Thăng Long, câu chuyện về Trần Nhân Tông, những người trẻ trong chiến tranh hay lá cờ Tổ quốc tung bay ở phần kết.
Những hình ảnh ấy khác nhau, nhưng cùng hướng về một cảm xúc là tự hào về đất nước và con người Việt Nam.

Đó cũng là lý do nhiều bài viết về chương trình không chỉ nhắc đến công nghệ mà nhấn mạnh yếu tố “đậm chất Việt”. VietnamPlus ghi nhận điều chinh phục giới chuyên môn là cách lịch sử, văn hóa và phẩm chất con người Việt Nam được chuyển hóa thành một trải nghiệm sân khấu hiện đại.

Có thể nói, nếu công nghệ tạo nên quy mô cho sân khấu, thì câu chuyện và cảm xúc tạo nên linh hồn của tác phẩm.